Selen İBRAHİMOĞLU GÜREŞ Avukat / Yönetici Ortak
Sena SEVİMLİ Avukat
[email protected]
08 Eylül 2026
A-
A+
Motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetleri bugüne kadar genel hükümdeki Türk Borçlar Kanunu ve sair mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütülmekteydi. 15 Ağustos 2026 tarihli ve 33341 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik (“Yönetmelik”), sektörel bazda ilk kez kapsamlı bir düzenlemeye tabi tutarak motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetlerine ilişkin usul ve esasları kapsamlı biçimde düzenlemektedir. Yönetmelik, 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Düzenleme, kısa süreli araç kiralama faaliyeti yürüten işletmeler bakımından yetki belgesi düzenlenmesi, asgari sayıda ve belirli nitelikleri taşıyan araçlardan oluşan bir araç filosunun bulundurulması, kiralama faaliyetinde görev alanların mesleki yeterliliği, sözleşme düzenlenmesi zorunluluğu ve depozito süreçleri ile hasar yönetimine ve daha birçok konuya ilişkin ayrıntılı yükümlülükler getirmektedir. Ayrıca elektronik ortamda gerçekleştirilen ön ödemeli rezervasyonlar, ilan ve aracı platformlar ile tüketicinin korunmasına yönelik kurallar ilk kez bu ölçüde ayrıntılı bir çerçevede ele alınmıştır.
Yönetmelik “kısa süreli kiralama”yı aynı kiracıya tek seferde veya kesintisiz dönemler halinde en fazla 29 gün için sağlanan kiralama olarak tanımlamakta ve bu şekilde uzun süreli kiralamaları, tüketici niteliğini haiz olmayan kiracılara yapılan kısa süreli kiralamaları, paylaşımlı kiralamaları ve kamp taşıtı kiralamalarını kapsam dışında bırakmaktadır.
Yeni Yönetmelik uyarınca ticari faaliyet kapsamında motorlu kara taşıtı kiralama faaliyeti artık yetki belgesi olmaksızın yürütülemeyecektir. Bakanlık aksini tespit etmedikçe her bir motorlu kara taşıtı kiralama işlemi ticari faaliyet kabul edilecektir . Yetki belgesi, işletmenin bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğü tarafından Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi (“Bilgi Sistemi”) üzerinden düzenlenecek, tadil edilecek veya iptal edilecektir.
Yetki belgesi her işletme için ayrı düzenlenecek ve devredilemeyecektir. Başvuruların Bilgi Sistemi üzerinden yapılması, gerekli şartları taşıdığı tespit edilen başvuruların ise başvuru tarihinden itibaren on gün içinde sonuçlandırılması öngörülmektedir.
Yetki Belgesi Verilmesine Dair Şartlar
Yetki belgesi verilmesi için işletmenin gelir veya kurumlar vergisi mükellefi olması, meslek odasına kayıtlı bulunması ve vergi ile meslek odası kayıtlarında motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetinin yer alması gerekmektedir. Ayrıca iş yerinin, yetkili satıcılık, sigortacılık, yol yardım ve çekici hizmetleri ile lastik ve aksesuar satışı gibi faaliyetler dışında mesleki ya da ticari faaliyet veya ikamet amacıyla kullanılmaması da yetki belgesi verilmesi şartları arasındadır. Diğer yandan, yetki belgesi başvurusunda bulunan motorlu kara taşıtı kiralama sorumlusunun, on sekiz yaşını tamamlamış, en az ilköğretim mezunu, belirli suçlardan mahkûm olmamış, iflas etmemiş veya iflas etmiş olsa bile 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre itibarının yerine gelmiş olması ve mesleki yeterlilik belgesine sahip olması gerekmektedir.
Son olarak, kiralamaya konu taşıtların Bilgi Sistemine kayıtlı olması, faaliyet gösterilen yere ve nüfusa göre en az 5 veya 10 araç bulundurulması ve bunların belirli bir kısmının işletme adına tescilli olması da yetki belgesi verilmesi şartlarından biridir. Aynı zamanda kiralamaya konu taşıtların klasik olanlar hariç olmak üzere 6 yaşından büyük olmaması, belirlenen kilometre sınırlarını aşmaması, ağır hasar kaydının bulunmaması, geçerli muayene ve zorunlu trafik sigortasına sahip olması gerekmektedir. Büyükşehirlerde nüfusu 30 bini aşan ilçelerde bulunan işletmelerin, kiralamaya konu araç filosunda ayrıca en az iki hibrit veya elektrikli araç bulundurulması ve bunlardan birinin Türkiye’de üretilmiş olması şarttır.
Yetki belgesinde yer alan işletmenin MERSİS numarası, MERSİS’e kayıtlı işletme adı ve adresi ile ticaret unvanı veya Esnaf ve Sanatkar Bilgi Sistemi’ne kayıtlı işletmeler bakımından, işletme adı ve adresi ile işletme sahibinin adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ya da yabancı kimlik numarası bilgileri değiştiğinde, işletmenin değişiklik tarihinden itibaren otuz gün içinde tadil başvurusunda bulunması gerekecektir. Yetki belgesi şartlarının kaybedilmesi, süresinde tadil başvurusu yapılmaması veya Yönetmelik’e aykırılığın verilen süre içinde giderilmemesi ya da aynı takvim yılında tekrarlanması, yetki belgesinin iptaline yol açabilecektir. Aykırılık nedeniyle yetki belgesi iptal edilen işletmeye ve belirli bağlantılı işletmelere bir yıl süreyle yeni yetki belgesi verilmeyecektir.
Kira sözleşmesi, yazılı veya elektronik ortamda kurulacaktır. İşletme, sözleşmenin bir nüshasını araç tesliminden önce kiracıya vermek veya elektronik ortamda göndermekle yükümlüdür. Ayrıca kira sözleşmesi kurulmadan önce kiracıya yazılı veya elektronik ortamda ön bilgilendirme yapılması zorunludur. Ön bilgilendirmenin, tarafların ve varsa ek sürücünün bilgilerini, hizmet ve aracın temel niteliklerini, hizmet bedellerini ve toplam kira bedelini, tarafların hak ve yükümlülüklerini, kiralama ile teslim tarih/saat/yerini ve fesih koşullarını içermesi gerekmektedir.
Aracı platform üzerinden kurulan sözleşmelerde ön bilgilendirme yapılmasından ve sözleşmenin kiracıya gönderilmesinden işletme ile aracı platform müştereken sorumludur. Bununla birlikte aracı platformun sorumluluğu, işletmenin ilettiği bilgi ve belgelerin tam ve doğru aktarılmasıyla sınırlıdır.
Kira sözleşmesinde yer alması gereken diğer zorunlu hususlar Yönetmelik ile ayrıca sayılmıştır.
Yönetmelik ile ön ödemeli rezervasyonlara ilişkin yeni düzenlemeler getirilmiş olup bu düzenlemelerden biri de rezervasyon iptaline ilişkindir.
Kural olarak kiracı, rezervasyonun yapıldığı tarihte rezervasyon tarihi, saati, yeri ve araç segmentini gerekçe göstermeden değiştirebilir veya rezervasyonu iptal edebilir. Yönetmelik, rezervasyon değişikliklerinden farklı olarak, iptal halinde talep edilebilecek bedele ilişkin ayrıca sınırlama getirmektedir. Buna göre, teslim saatinden önceki yirmi dört saat içinde yapılan iptaller hariç olmak üzere kiracıdan iptal bedeli alınamaz. Son 24 saat içinde yapılan iptallerde ise rezervasyon formunda belirtilmiş olmak kaydıyla en fazla bir günlük kira bedeli kadar iptal bedeli talep edilebilir.
Kiracının aracı mazeret göstermeden teslim almaması hâlinde işletme, bir ila altı günlük kiralamalarda aracı en az on iki saat, yedi gün ve üzeri kiralamalarda ise en az bir gün boyunca başka bir kiracıya veremez. Bu sürelerin sonunda, sözleşmede öngörülmüş olmak şartıyla bir ila altı günlük kiralamalarda en fazla bir günlük, yedi gün ve üzeri kiralamalarda ise en fazla üç günlük kira bedeli kadar kesinti yapılarak rezervasyon iptal edilebilir. İade edilmesi gereken tutarlar, ilgili tarihten itibaren yedi gün içinde geri ödenmelidir.
İşletme, kira bedeline ek olarak yalnızca Yönetmelik’e aykırı olmayan ve kira sözleşmesinde gösterilen hizmetler için ücret talep edebilir. Saatlik kiralamalarda en az 20 kilometre, bir ila altı günlük kiralamalarda günlük en az 150 kilometre, yedi ila yirmi dokuz günlük veya haftalık kiralamalarda ise günlük en az 100 kilometre olacak şekilde kilometre sınırı ve buna göre farklı kira bedeli belirlenebilecektir.
Kiracı ve sözleşmede belirlenen ek sürücü, yalnızca kira bedelini ödemek suretiyle kasko, işletme güvencesi ve zorunlu mali sorumluluk sigortasından yararlanacaktır. Bu güvencelerden yararlanma, ek bir mal veya hizmet satın alınması ya da ayrıca bir ücret ödenmesi şartına bağlanamayacaktır. Kiracının talebi hâlinde hızlı geçiş sisteminin ücretsiz kullanıma sunulması gerekmekte olup, yalnızca fiili geçiş ücretleri kiracıdan talep edilebilecektir.
Depozito, altı gün ve altındaki kiralamalarda en fazla üç günlük, yedi ila yirmi dokuz günlük veya haftalık kiralamalarda ise en fazla yedi günlük kira bedeli tutarında alınabilecektir. Depozito, kiracının sözleşmede onayının alınması ve tahsilattan önce bilgilendirilmesi koşuluyla yalnızca ödenmemiş kira/hizmet bedelleri, geç teslim ve kilometre aşımı bedeli, kira dönemine ait geçiş ve diğer kural ihlali bedelleri, enerji tamamlama gideri ile kiracının kusurundan kaynaklanan ve güvence kapsamı dışında kalan hasar ve zararlar için kullanılabilecektir.
Depozito olarak çek, senet, teminat mektubu, kefaletname veya benzeri borç doğurucu belge alınması yasaktır. Yönetmelikte özel olarak belirtilen hâller dışında depozito, sözleşmenin sona ermesi ve aracın iadesini izleyen yedi gün içinde iade edilmelidir. Olağan kullanım kapsamındaki aşınma ve yıpranmalar ile teslimde kolayca tespit edilemeyen çizik, göçük veya arızalar nedeniyle depozitodan kesinti yapılamaz.
Hasar ve Arıza Rejimi
Yönetmelik, arızanın kiracıdan kaynaklandığının işletme tarafından ispatlanmasını aramaktadır. Kiracıdan hasar veya arıza bedeli istenebilmesi için hem hasarın hem maliyetin yetkili ve bağımsız ekspertiz raporuyla belgelendirilmesi zorunludur. İşletme personeli veya işletmeyle doğrudan ya da dolaylı bağlantısı bulunan kişi veya kuruluşların hazırladığı raporlar ispat aracı olarak kullanılamaz.
Taşıt teslim ve iade belgelerinin düzenlenmediği kiralamalarda veya iade belgesinde gösterilmeyen hasar ve arızalar için kiracıdan bedel talep edilemeyecektir. Taşıt teslim belgesinin zamanında kiracıya verilmediği veya gönderilmediği durumlarda, iade anında ya da sonrasında kiracı kaynaklı hasar ve arıza ileri sürülemeyecektir. Fiziki karşılaşma olmadan yapılan iadelerde, aracın sözleşmeye uygun biçimde bırakılmasından sonra oluşan hasar ve arızalardan kiracı sorumlu tutulamayacaktır.
İşletme, kira süresince kiracı veya ek sürücünün hasar kaynaklı mali sorumluluklarını güvence altına almakla yükümlüdür. Alkollü veya uyuşturucu etkisi altında araç kullanımı, ağır trafik ihlalleri, kasten verilen zarar, yetkisiz kişilerin kullanımından doğan zarar ve aracın yasa dışı faaliyetlerde kullanılması ise bu güvence yükümlülüğünün istisnaları arasında sayılmıştır.
İlan platformları ve aracı platformlar, işletmenin üyelik veya kayıt işlemi ile yenilemesi öncesinde Bilgi Sistemi üzerinden yetki belgesi kontrolü yapmakla yükümlüdür. Yetki belgesi bulunmayan işletmelerin üyeliğine veya kaydına izin verilemeyecektir.
Platformlar ayrıca ilanlarda işletmenin yetki belgesi numarası ve işletme adının görünmesini sağlamak, aracın ilan verme yetkisinin bulunduğunu Bilgi Sistemi üzerinden doğrulamak, talep ve şikâyet yönetimi için internet tabanlı en az bir iletişim yöntemi ve telefon imkânı sunmak ve yanıltıcı veya piyasa yapısını bozucu ilanlara karşı önlem almakla yükümlüdür.
Aracı platformlar bakımından haksız ticari uygulama yasağı da düzenlenmiştir. Kiracıdan gelen gerekli bilgilerin işletmeye zamanında ve eksiksiz aktarılmaması, işletmenin sunduğu hizmetlerin platform tarafından doğrudan veya dolaylı olarak ayrıca satılması, işletmenin sunmadığı hizmetlerin işletme sunuyormuş gibi gösterilmesi, belirli amaçlar dışında işletme ve kiracı verilerinin kullanılması, işletmeye yapılacak ödemenin süresinde ve eksiksiz yapılmaması ile işletmenin kampanyaya zorlanması açıkça haksız ticari uygulama sayılmıştır.
Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte faaliyette bulunan işletmelerin, faaliyetlerine devam edebilmesi için 1 Temmuz 2027 tarihine kadar yetki belgesi alması gerekmektedir.
Yönetmeliğin yayımı tarihi itibarıyla motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetinde bulunduğunu vergi veya meslek odası kaydıyla yahut başka şekilde belgeleyen ve yetki belgesi başvurusuna kadar faaliyetine kesintisiz devam eden mevcut işletmeler bakımından, kiralama sorumlusu için aranan ilköğretim mezuniyeti, iflas durumu ve belirli suçlardan mahkûmiyete ilişkin şartlar uygulanmayacaktır. Bu mevcut işletmeler için asgari araç sayısı, hibrit/elektrikli araç, araç yaşı ve kilometresi ile belirli güvenlik standartlarına ilişkin şartlar ise 1 Ocak 2028 tarihine kadar uygulanmayacaktır.
İlan ve aracı platformlara yönelik Madde 18/1 yükümlülükleri de 1 Ocak 2028 tarihine kadar ertelenmiştir. Bununla birlikte, Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce platformlara üye olan veya kayıt yaptıran işletmeler bu tarihe kadar yetki belgesi almazlarsa üyeliklerinin sona erdirilmesi veya kayıtlarının silinmesi gerekecektir.
Platformlar ile işletmeler arasında Yönetmeliğin yürürlüğünden önce kurulmuş aracılık sözleşmelerinin ise 1 Temmuz 2027 tarihine kadar Yönetmelik’e uyumlu hâle getirilmesi zorunludur. Bakanlık, geçiş hükümlerinde öngörülen süreleri bir yıla kadar uzatmaya yetkilidir.
Görüldüğü gibi Yönetmelik ile getirilen yükümlülüklerin önemli bir kısmı bakımından işletmelere 2027 ve 2028 yıllarına uzanan farklı geçiş ve intibak süreleri tanınmıştır. Bu nedenle, mevcut işletmelerin yalnızca yeni düzenlemelerin içeriğini değil, hangi yükümlülüğe hangi tarihe kadar uyum sağlanması gerektiğini de dikkatle takip etmesi önem taşımaktadır. Bu konuya ilişkin bir sonraki yazımızda, Yönetmelik’te öngörülen geçiş dönemlerini ayrı ayrı ele alarak işletmelerin 2027 ve 2028 yıllarına kadar tamamlaması gereken işlemleri ve alması gereken uyum tedbirlerini içeren pratik bir kontrol listesini sizlerle paylaşacağız.
Yayınlara dön